abonneer nu
dossiers
Schiphol wil in de toekomst ongeveer 10.000 vluchten naar Lelystad Airpo...
Elke week tonen wij u een historische foto uit de regio. Insturen kan vi...
De 52-jarige Ida Klijnstra uit De Blesse is op maandag 23 juni 2008 door...
Op 21 maart 2018 zijn er ook in Weststellingwerf gemeenteraadsverkiezing...
Rechtvaardig

Van het noodlot van de Goden naar dat van de wetenschap

Door Eerde de Vries op vrijdag 8 juni 2018 16:07
  • ignore touch

mail pinterest

U kent ze vast wel, die verhalen van mensen die door wat voor toevalligheden dan ook, toch niet met die rampvlucht MH17 richting Azië vertrokken. Te laat, boekingsfouten, toch voor die goedkopere vlucht gekozen.

Sommige mensen zien dat niet als toeval, of het nu die MH17 betreft, of dat winnende staatslot net gekocht door die klant vóór u. Had u dat tweede kopje thee maar niet genomen dan was dat gelukslot voor u. De columniste Marjoleine de Vos daarover, in een recente column: “Het kon niet anders lopen dan zo, want het is niet anders gelopen. (..) Er is wat er is. Noodzakelijkerwijs.” schreef zij. Dat zou je de Griekse strijders in het Troje van Homerus ook voor kunnen houden of de slachtoffers van nu, in Syrië. Het lot van die Grieken lag in handen van de Goden op de Olympus, die ieder zo hun voorkeuren en geheime agenda’s hadden en dat van Syriërs wordt bestierd door de “Goden” van de VN-Veiligheidsraad. Maar zo redeneren we niet meer, toch? Maar Marjoleine de Vos ziet dat sommige mensen hier beneden, op de grond, de goden nog steeds de schuld geven.

Ook in ons Kikkerlandje zoeken we steeds schuldigen voor het ons overkomen noodlot. De asbestslachtoffers doen dat, net als de slachtoffers van de kankerverwekkende chroom-6 verf of van “verwarde mannen” of de vader van Anne Faber doet dat. En er zijn ook altijd wel schuldigen aan te wijzen of minstens onzorgvuldigen. Iedere keten van oorzaak en gevolg heeft zo z’n zwakke schakels.

Maar kon het voorkomen worden? Of geldt altijd dat onafwendbaar lot. En wat moeten rechters er mee? Met mijn verzuchting: “shit happens” kunnen zij richting slachtoffers en maatschappij niet aankomen. Misschien wordt ooit de filosofisch wetenschappelijke visie van het determinisme nog eens aanvaard, alles is voorbestemd. Het universum als een groot mechanistisch systeem met onveranderlijke natuurwetten. Die natuurwetten bepalen, voorspellen zo u wilt, exact wat er gaat gebeuren, het natuurwetmatig determinisme. Dan hebben noch de Goden, noch enig falend toezicht het gedaan. Dan is er geen vrije wil, dus geen schuldige, dan staat het niet meer in de sterren maar in die natuurwetten. Ondertussen blijven wij gelukkig “geloven” dat ons handelen ertoe doet.

 

LAAT EEN BERICHT ACHTER

U moet zijn ingelogd om een bericht te kunnen plaatsen. Log in of registreer je om een reactie te kunnen plaatsen.